Trên bản đồ là một khối nhà. Mở sâu hơn là các tầng, bản vẽ và hồ sơ sửa chữa. Khi CAD, BIM và GIS được kết nối phù hợp, người sử dụng có thể đi theo mạch thông tin ấy thay vì tìm từng tệp trong nhiều thư mục.
Với một trường học trong ví dụ minh họa, người quản lý cần xem lịch sử sửa chữa của khối nhà; người làm thiết kế lại cần thông tin từng cấu kiện. Mức chi tiết được chọn theo công việc của mỗi người. Tài liệu gốc vẫn có chỗ riêng để tra cứu khi cần đi sâu.
Ba nguồn thông tin, ba vai trò
CAD hỗ trợ thiết kế bằng máy tính, với bản vẽ 2D hoặc mô hình 3D. Khi khai thác bản vẽ cho GIS, lớp nét, ký hiệu và đơn vị được đọc theo quy ước của bộ hồ sơ để chuyển đúng ý nghĩa.
BIM là quá trình tạo lập, quản lý và trao đổi thông tin công trình qua mô hình số. Đối tượng, thuộc tính và quan hệ trong mô hình có thể phục vụ tra cứu sâu hơn; phần sử dụng được phụ thuộc cấu trúc và thông tin thực sự có trong tệp.
GIS đặt công trình vào bối cảnh vị trí: địa hình, đường tiếp cận và các lớp quản lý xung quanh. Từ đó, người dùng nối sang bản vẽ hoặc hồ sơ chi tiết. Ba cách tiếp cận có phần giao nhau; lựa chọn được đặt theo công việc và dữ liệu cụ thể, thay vì coi một loại tệp là đủ cho mọi nhu cầu.
Mức chi tiết theo người sử dụng
Với trường học trong ví dụ, chọn khối A để mở bản vẽ chỉ cần liên kết ở cấp khối nhà. Tra lịch sử sửa một cửa lại đòi hỏi mã ở cấp cửa và hồ sơ tương ứng. Hai nhu cầu dẫn đến hai phạm vi chuẩn bị dữ liệu khác nhau.
Thử một đường tra cứu từ khối nhà đến tầng, bộ phận và tài liệu sẽ làm rõ phần nào đã có sẵn. Mã trong mô hình và mã tài sản được nối bằng bảng đối chiếu có căn cứ, để những tên lặp như “Cửa 01” không dẫn sang nhầm hồ sơ.
Nhờ xác định mức sử dụng ngay từ đầu, nhóm triển khai tập trung vào thông tin thực sự cần giữ. Các cấu kiện chưa phục vụ tra cứu có thể tiếp tục nằm trong mô hình nguồn, thay vì đều phải trở thành đối tượng quản lý trên GIS.
Kiểm tra vị trí trước khi ghép với bản đồ
Làm rõ mô hình dùng tọa độ cục bộ hay hệ quy chiếu địa lý, đơn vị, hướng trục và mốc cao độ. Với mô hình cục bộ, phải có căn cứ đặt vào hệ tọa độ đích và đối chiếu những vị trí nhận diện được trong cả hai nguồn.
Sau chuyển đổi, kiểm tra riêng vị trí, hướng và kích thước. Mô hình vừa khung nhìn chưa có nghĩa tọa độ đã đúng; một sai khác đơn vị giữa milimét và mét cũng có thể làm sai kích thước. Lưu thông số chuyển cùng phiên bản nguồn để lặp lại được khi nhận mô hình mới.
Kiểm tra thông tin sau chuyển đổi
Một cửa có thể vẫn hiện đúng hình dạng nhưng mất mã sau chuyển đổi. Người xem thấy mô hình, còn người phụ trách bảo trì lại chưa mở được hồ sơ của cửa ấy. Đây là lý do việc chuyển dữ liệu được kiểm tra theo thông tin cần sử dụng, bên cạnh hình ảnh trên màn hình.
Từ mã trong tệp nguồn, tìm bộ phận tương ứng trên ứng dụng rồi mở lại hồ sơ liên quan. Mã, thuộc tính, đơn vị và phiên bản được đối chiếu trong cùng lượt. Ví dụ, chiều rộng 900 mm tương ứng 0,9 m; khi đổi đơn vị hiển thị, giá trị và nhãn đơn vị phải đi cùng nhau.
Kết quả được ghi theo phần cần sửa: mất mã thì xem lại cách giữ định danh; sai đơn vị thì xem ánh xạ thuộc tính; sai vị trí thì quay về bước đặt mô hình. Cách tách này giúp nhóm thực hiện sửa đúng khâu, còn bên tiếp nhận biết mô hình đã phục vụ được việc quan sát, tra cứu hay cả hai.
Nhận mô hình mới mà không mất liên kết cũ
Phiên bản mới cần chỉ rõ phần đã đổi và loại hồ sơ đang thể hiện. Một thay đổi thiết kế chưa xác nhận đã thi công; ngày tệp mới hơn cũng không có nghĩa cả công trình đã thay đổi.
Với bộ phận đang có hồ sơ bảo trì, kiểm tra mã và vị trí còn dẫn về đúng đối tượng. Nếu mã đổi, giữ bảng đối chiếu; chỗ chưa xác định được thì để chờ. Mô hình cũ được giữ cùng hồ sơ đã dùng, tránh gắn lịch sử sang một bộ phận khác cùng tên.
Ví dụ mô hình trong GIS của Thuận Gió cho thấy cách quan sát mô hình mẫu. Bài WebGIS 3D giúp chọn mức dữ liệu cần đưa lên theo việc muốn làm.
